{"id":1379,"date":"2021-10-03T05:06:33","date_gmt":"2021-10-03T05:06:33","guid":{"rendered":"http:\/\/dsz.katowice.pl\/?p=1379"},"modified":"2021-10-03T05:06:34","modified_gmt":"2021-10-03T05:06:34","slug":"list-do-redaktora-naczelnego-gazety-lekarskiej","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/?p=1379","title":{"rendered":"LIST DO REDAKTORA NACZELNEGO GAZETY LEKARSKIEJ"},"content":{"rendered":"\n<p>Sz.P. Redaktor Naczelny Gazety Lekarskiej<\/p>\n\n\n\n<p>dr n.med. Ryszard Gola\u0144ski<\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"mailto:naczelny@gazetalekarska.pl\">naczelny@gazetalekarska.pl<\/a><\/p>\n\n\n\n<p><a href=\"mailto:redakcja@gazetalekarska.pl\">redakcja@gazetalekarska.pl<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>00-775 Warszawa &nbsp;ul. Konduktorska 4<\/p>\n\n\n\n<p>Szanowny Panie Redaktorze,<\/p>\n\n\n\n<p>W nawi\u0105zaniu do artyku\u0142\u00f3w i wypowiedzi dotycz\u0105cych in vitro na \u0142amach Gazety&nbsp;Lekarskiej (11\/2010), uprzejmie prosz\u0119 o zamieszczenie mojego tekstu. Mam nadziej\u0119, \u017ce&nbsp;m\u00f3j g\u0142os zostanie dopuszczony, bo przecie\u017c s\u0142u\u017cba na rzecz dobra i prawdy powinna by\u0107 dla&nbsp;nas wszystkich celem nadrz\u0119dnym.<\/p>\n\n\n\n<p>Z powa\u017caniem,&nbsp;Dr hab. Andrzej Lewandowicz<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Dlaczego jestem przeciw in vitro:<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Post\u0119p technologiczny w medycynie otwiera coraz to nowe mo\u017cliwo\u015bci. Jednak&nbsp;przyjmowanie zasady co ?technicznie mo\u017cliwe jest r\u00f3wnie\u017c moralnie godziwe? nie zawsze&nbsp;mo\u017ce by\u0107 usprawiedliwione. Odej\u015bcie od krytycyzmu wobec nowych zagadnie\u0144 bioetycznych&nbsp;na rzecz ?pragmatycznego? zachwytu powoduje, \u017ce zostaj\u0105 one ocenione, ale dopiero po&nbsp;niewczasie. Nie zawsze w tej ocenie wypadaj\u0105 dobrze, cho\u0107 dla wsp\u00f3\u0142czesnych przyjmowane&nbsp;by\u0142y z pe\u0142nym entuzjazmem. Nieraz ten entuzjazm i dora\u017ane, domniemane, iluzoryczne&nbsp;korzy\u015bci, okupione s\u0105 potem cen\u0105, kt\u00f3rej zap\u0142ata jest moralnie niegodziwa.&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp; Najbardziej aktualnym zagadnieniem bioetycznym jest obecnie procedura in vitro.&nbsp;Paradoksalnie, \u015brodowiska walcz\u0105ce z p\u0142odno\u015bci\u0105 i wspieraj\u0105ce antykoncepcj\u0119 (chocia\u017c \u015brodki&nbsp;antykoncepcyjne figuruj\u0105 w wykazie czynnik\u00f3w rakotw\u00f3rczych dla ludzi &nbsp;\u2013 Rozporz\u0105dzenie&nbsp;Ministra Zdrowia, Dz. U. Nr 121, poz. 571 z dnia 11 wrze\u015bnia 1996 r.), wspieraj\u0105 r\u00f3wnie\u017csztuczne zap\u0142odnienie. A mo\u017ce logika tych sprzecznych dzia\u0142a\u0144 (antykoncepcja i in vitro)&nbsp;wcale nie jest niedorzeczna \u2013 na jednym i drugim mo\u017cna zarobi\u0107. Kto odwa\u017cy si\u0119 to g\u0142o\u015bno&nbsp;wypowiedzie\u0107 ? Dodam jednak, \u017ce chodzi o co\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko o pieni\u0105dze. Owe praktyki&nbsp;wchodz\u0105 w obr\u0119b ?kultury \u015bmierci? wed\u0142ug s\u0142\u00f3w Jana Paw\u0142a II (por. Encyklika Evangelium&nbsp;Vitae). Nawet je\u015bli kto\u015b z nas tego nie przyjmuje, warto zastanowi\u0107 si\u0119 nad racj\u0105 tego&nbsp;okre\u015blenia, wyra\u017canego przecie\u017c bezinteresownie.<\/p>\n\n\n\n<p>Dokument papieski ?Dignitas personae? odnosz\u0105cy si\u0119 ca\u0142o\u015bciowo do zagadnie\u0144moralnych wok\u00f3\u0142 in vitro, mo\u017ce sta\u0107 si\u0119 t\u0142em merytorycznej dyskusji, tak\u017ce dla tych kt\u00f3rzy&nbsp;nie wiedz\u0105 dlaczego in vitro jest moralnie niegodziwe, opieraj\u0105 si\u0119 na sofizmatach i&nbsp;obiegowych ?argumentach? emocjonalno-sentymentalnych na bazie domniemanego ?prawa&nbsp;do dziecka? za ka\u017cd\u0105 cen\u0119. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;Za ?Instrukcj\u0105 Dignitas personae dotycz\u0105c\u0105 niekt\u00f3rych problem\u00f3w bioetycznych?:&nbsp;(\u2026)Zap\u0142odnienie in vitro zwi\u0105zane jest dosy\u0107 cz\u0119sto z zamierzonym niszczeniem embrion\u00f3w.&nbsp;Niekt\u00f3rzy uwa\u017cali, \u017ce ma to zwi\u0105zek z technik\u0105, cz\u0119\u015bciowo jeszcze niedoskona\u0142\u0105. Natomiast&nbsp;p\u00f3\u017aniejsze do\u015bwiadczenie wykaza\u0142o, \u017ce wszystkie techniki zap\u0142odnienia in vitro s\u0105 stosowane&nbsp;faktycznie tak, jak gdyby ludzki embrion by\u0142 po prostu zwyk\u0142ym zbiorem kom\u00f3rek, kt\u00f3re s\u0105u\u017cywane, selekcjonowane i odrzucane.? &nbsp;&nbsp;&nbsp; Nigdy eksperymenty na ludziach, kt\u00f3rych za\u0142o\u017ceniem w historii mia\u0142o by\u0107 powszechne&nbsp;?szcz\u0119\u015bcie ludzko\u015bci? (znamiennie ta retoryka przewija si\u0119 r\u00f3wnie\u017c w obecnej dyskusji o in&nbsp;vitro, odwo\u0142uj\u0105c si\u0119 do ?szcz\u0119\u015bcia rodzic\u00f3w?), nie przynios\u0142y tego szcz\u0119\u015bcia.&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Nikt nie ma prawa panowa\u0107 nad drugim cz\u0142owiekiem decyduj\u0105c o jego pocz\u0119ciu in vitro&nbsp;lub \u015bmierci czy zamro\u017ceniu. To wyrafinowane niewolnictwo. &nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Tak jak niegdy\u015b Ko\u015bci\u00f3\u0142 Katolicki sprzeciwia\u0142 si\u0119 niewolnictwu, cierpi\u0105c prze\u015bladowania z&nbsp;tego powodu, dzi\u015b sprzeciwia si\u0119 ?nowoczesnemu? niewolnictwu prenatalnemu, nara\u017caj\u0105c si\u0119na agresywn\u0105 krytyk\u0119 ze strony nie tylko polityk\u00f3w, ale biznesu in vitro obracaj\u0105cego w skali&nbsp;\u015bwiatowej setkami miliard\u00f3w dolar\u00f3w. &nbsp;Za Instrukcj\u0105 Dignitas personae dotycz\u0105c\u0105 niekt\u00f3rych problem\u00f3w bioetycznych:&nbsp;&nbsp;&nbsp;?Zap\u0142odnienie in vitro (\u2026) jest ze swej istoty technik\u0105 niegodziw\u0105: powoduje ona ca\u0142kowite&nbsp;oddzielenie prokreacji od aktu ma\u0142\u017ce\u0144skiego. (\u2026) Oddaje wi\u0119c \u017cycie i to\u017csamo\u015b\u0107 embrion\u00f3w&nbsp;w r\u0119ce lekarzy i biolog\u00f3w, wprowadza panowanie techniki nad pochodzeniem i&nbsp;przeznaczeniem osoby ludzkiej.? ?Uderza fakt, \u017ce ani powszechna deontologia zawodowa,&nbsp;ani w\u0142adze sanitarne nie zgodzi\u0142yby si\u0119 w \u017cadnej innej dziedzinie medycyny na zastosowanie&nbsp;metody daj\u0105cej tak wysoki globalny procent negatywnych i zgubnych rezultat\u00f3w (szansa&nbsp;zap\u0142odnienia w ok. 1\/3). &nbsp;W rzeczywisto\u015bci metody zap\u0142odnienia in vitro s\u0105 akceptowane,&nbsp;poniewa\u017c zak\u0142ada si\u0119, \u017ce embrion nie zas\u0142uguje na pe\u0142ny szacunek z powodu tego, \u017ce staje si\u0119rywalem wobec pragnienia, kt\u00f3re trzeba zaspokoi\u0107. (\u2026) Ten smutny stan rzeczy, cz\u0119sto&nbsp;przemilczany, w pe\u0142ni zas\u0142uguje na nagan\u0119, poniewa\u017c ?r\u00f3\u017cne techniki sztucznej reprodukcji,&nbsp;kt\u00f3re wydaj\u0105 si\u0119 s\u0142u\u017cy\u0107 \u017cyciu i cz\u0119sto s\u0105 stosowane z t\u0105 intencj\u0105, w rzeczywisto\u015bci stwarzaj\u0105mo\u017cliwo\u015b\u0107 nowych zamach\u00f3w na \u017cycie.? ? (\u2026) Je\u017celi chodzi o wielk\u0105 liczb\u0119 ju\u017c istniej\u0105cych&nbsp;zamro\u017conych embrion\u00f3w, pojawia si\u0119 pytanie: co z nimi zrobi\u0107? (\u2026) Nie do przyj\u0119cia s\u0105propozycje wykorzystania tych embrion\u00f3w w celach badawczych albo przeznaczenie ich do&nbsp;cel\u00f3w terapeutycznych (\u2026)?. (\u2026) ?Trzeba na koniec stwierdzi\u0107, \u017ce tysi\u0105ce porzuconych&nbsp;embrion\u00f3w stwarzaj\u0105 sytuacj\u0119 niesprawiedliwo\u015bci nie do naprawienia.? &nbsp;&nbsp;&nbsp; Mo\u017ce przytoczony lapidarny wyci\u0105g wyja\u015bni uprzedzonym, \u017ce chodzi przecie\u017c o dobro&nbsp;cz\u0142owieka postawionego w prawdzie o swojej antropologii.&nbsp;&nbsp; W kwestii zagadnie\u0144 biologiczno-medycznych powo\u0142am si\u0119 na prof. Stanis\u0142awa Cebrata,&nbsp;kierownika Zak\u0142adu Genomiki Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego, cytuj\u0105c jego niezwykle wa\u017cn\u0105,&nbsp;kluczow\u0105 wypowied\u017a (ND, 27.11.2010) w sprawie zaburze\u0144 pi\u0119tnowania rodzicielskiego&nbsp;(gametic imprinting) maj\u0105cych miejsce podczas procedur in vitro: ?.Ka\u017cde dziecko otrzymuje&nbsp;bardzo podobny zestaw gen\u00f3w od matki i od ojca. Posiadamy wi\u0119c par\u0119 ka\u017cdego z gen\u00f3w.&nbsp;Niekt\u00f3re geny z pary s\u0105 jednak aktywne, je\u017celi pochodz\u0105 od ojca, a inne tylko je\u017celi pochodz\u0105od matki. Geny jakby pami\u0119taj\u0105 swoje pochodzenie. Dzi\u0119ki temu zjawisku nie mo\u017cna na&nbsp;przyk\u0142ad stworzy\u0107 cz\u0142owieka przez po\u0142\u0105czenie dw\u00f3ch kom\u00f3rek jajowych albo dw\u00f3ch&nbsp;plemnik\u00f3w. Je\u017celi jednak t\u0119 pami\u0119\u0107 si\u0119 zaburzy, to mo\u017ce doj\u015b\u0107 do bardzo powa\u017cnych defekt\u00f3w&nbsp;rozwojowych. Zap\u0142odnienie in vitro powoduje, \u017ce ta informacja \u2013 kt\u00f3re geny pochodz\u0105 od&nbsp;ojca, a kt\u00f3re od matki \u2013 mo\u017ce zosta\u0107 uszkodzona. Konkretnie objawia si\u0119 to np. tym, \u017ce rodz\u0105si\u0119 dzieci o du\u017cej masie urodzeniowej z wieloma defektami rozwojowymi, w tym z wi\u0119kszym&nbsp;prawdopodobie\u0144stwem wyst\u0105pienia nowotwor\u00f3w. Z analiz publikowanych danych wynika, \u017ce&nbsp;takie niew\u0142a\u015bciwe pi\u0119tnowanie wyst\u0119puje a\u017c 17-18 razy cz\u0119\u015bciej po in vitro ni\u017c u dzieci&nbsp;pocz\u0119tych w naturalny spos\u00f3b. W publikacjach, w kt\u00f3rych ju\u017c przyjmuje si\u0119 zwi\u0119kszone&nbsp;prawdopodobie\u0144stwo wyst\u0105pienia b\u0142\u0119d\u00f3w w pi\u0119tnowaniu rodzicielskim, pr\u00f3buje si\u0119 to&nbsp;t\u0142umaczy\u0107 wsp\u00f3\u0142wyst\u0119powaniem tych defekt\u00f3w z cech\u0105 bezp\u0142odno\u015bci rodzic\u00f3w. Jest to&nbsp;absurdalne t\u0142umaczenie, poniewa\u017c te same defekty wyst\u0119puj\u0105 po rozmna\u017caniu in vitro u myszy&nbsp;i u byd\u0142a, a przecie\u017c nikt nie stosuje u tych zwierz\u0105t technologii in vitro po to, aby omin\u0105\u0107 ich&nbsp;bezp\u0142odno\u015b\u0107.? &nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp; &nbsp;Odnosz\u0105c si\u0119 do zwi\u0119kszonej cz\u0119sto\u015bci mutacji powstaj\u0105cych podczas procedur in vitro&nbsp;prof. Cebrat stwierdza: ?Ale te uszkodzenia te\u017c kiedy\u015b si\u0119 spotkaj\u0105 i b\u0119d\u0105 musia\u0142y by\u0107 wtedy&nbsp;\u201ezabrane do grobu\u201d, tylko \u017ce poniewa\u017c jest ich kilkakrotnie wi\u0119cej, to i liczba tej tzw. \u015bmierci&nbsp;genetycznej b\u0119dzie musia\u0142a wzrosn\u0105\u0107. Paradoksalnie b\u0119dzie to dotyczy\u0107 nie tylko potomk\u00f3w&nbsp;os\u00f3b po in vitro, ale ca\u0142ej populacji. To wynika z prostych praw genetycznych. To b\u0119dzie&nbsp;cena, jak\u0105 przysz\u0142e generacje zap\u0142ac\u0105 za b\u0142\u0119dy pope\u0142niane teraz.? &nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Dlaczego wi\u0119c bagatelizowany jest problem rozwojowych wad wrodzonych (atrezja&nbsp;prze\u0142yku, rozszczepy wargi,podniebienia, wady serca), nowotwor\u00f3w (siatk\u00f3wczak) czy wad&nbsp;epigenetycznych w zespo\u0142ach zwi\u0105zanych z zaburzeniem pi\u0119tnowania gametycznego b\u0105d\u017aprzenoszenia niep\u0142odno\u015bci i innych nieznanych zaburze\u0144 na przysz\u0142e pokolenia ? Czy mo\u017cna&nbsp;?bawi\u0107 si\u0119? w procedury stosowane na zwierz\u0119tach przenosz\u0105c je na ludzi, z tak powa\u017cnymi&nbsp;konsekwencjami ? Osi\u0105gni\u0119cia w medycynie nie mog\u0105 by\u0107 okupione kosztem ludzkiego&nbsp;\u017cycia, nawet gdyby ich skuteczno\u015b\u0107, b\u0119d\u0105ca dla niekt\u00f3rych miernikiem dora\u017anych korzy\u015bci,&nbsp;mia\u0142a wynie\u015b\u0107 100%. &nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp; Jako lekarz oraz biochemik dzi\u0119kuj\u0119 za wszelkie wypowiedzi przedstawicieli Ko\u015bcio\u0142a&nbsp;Katolickiego, dzi\u015b ganionego przez prof. dr hab. med. Mariana Szamatowicza na \u0142amach&nbsp;?Gazety Lekarskiej? (GL 11\/2010) za przypominanie oczywistych fakt\u00f3w odno\u015bnie&nbsp;niezmiennych norm prawa naturalnego. &nbsp;&nbsp;&nbsp; &nbsp;Chcia\u0142bym jednocze\u015bnie podzi\u0119kowa\u0107 prof. dr. hab. med. Januszowi Gadzinowskiemu,&nbsp;kierownikowi Katedry i Kliniki Neonatologii Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu za jego&nbsp;stanowczy protest przeciwko tej niegodziwej metodzie, za co spotka\u0142o go wiele przykro\u015bci.&nbsp;&nbsp;&nbsp; Nie dziwi\u0119 si\u0119, \u017ce nagroda Nobla dla tw\u00f3rcy in vitro jest plastrem na sumienie profesora&nbsp;Mariana Szamatowicza, o czym \u015bwiadczy Jego tekst na \u0142amach ?GL? i \u017ce zosta\u0142a przyj\u0119ta z&nbsp;entuzjazmem przez bran\u017c\u0119 in vitro. Nie mo\u017ce by\u0107 ona jednak certyfikatem moralno\u015bci, tak jak&nbsp;wiele nagr\u00f3d pokojowych mo\u017ce te\u017c budzi\u0107 kontrowersje. \u017badna nagroda przyznawana przez&nbsp;ludzkie gremia nie zmieni oceny moralnej z\u0142ych dzia\u0142a\u0144, sprzecznych z obiektywnym prawem&nbsp;naturalnym. Je\u015bli autentycznym celem os\u00f3b zaanga\u017cowanych obecnie w in vitro jest pomoc&nbsp;niep\u0142odnym ma\u0142\u017ce\u0144stwom, dlaczego nie zaanga\u017cuj\u0105 si\u0119 w ulepszanie naprotechnologii&nbsp;obecnie przez nich dyskredytowanej, kt\u00f3ra nie stwarza dylemat\u00f3w jak in vitro ?<\/p>\n\n\n\n<p>Szanowny Panie Redaktorze, mam nadziej\u0119, \u017ce m\u00f3j g\u0142os zostanie dopuszczony na \u0142amach&nbsp;Gazety Lekarskiej. Je\u015bli list m\u00f3j trafi jednak\u2026do szuflady, prosz\u0119 przed tym wyobrazi\u0107 sobie,&nbsp;co by\u0142oby gdyby na g\u0142osy krytyki wobec niekt\u00f3rych procedur medycznych b\u0105d\u017awprowadzanych farmaceutyk\u00f3w, na przestrzeni historii medycyny, kto\u015b spuszcza\u0142 zas\u0142on\u0119milczenia\u2026 Przemys\u0142 zainteresowany ich dystrybucj\u0105 i pieni\u0119dzmi z tego tytu\u0142u by\u0142by mo\u017ce&nbsp;w pe\u0142ni kontent, ale czy z uwzgl\u0119dnieniem dobra pacjenta ? Z my\u015bl\u0105 o tej odpowiedzialno\u015bci,&nbsp;tak\u017ce za przysz\u0142e pokolenia, przesy\u0142am wyrazy szacunku.<\/p>\n\n\n\n<p>Z powa\u017caniem,&nbsp;Dr hab. Andrzej Lewandowicz<\/p>\n\n\n\n<p>adres do korespondencji:&nbsp;Mi\u0119dzyleski Szpital Specjalistyczny&nbsp;I Oddzia\u0142 Wewn\u0119trzny i Nefrologii<\/p>\n\n\n\n<p>ul. Bursztynowa 2 &nbsp;04-749 Warszawa<\/p>\n\n\n\n<p>e-mail:&nbsp;<a href=\"mailto:alewandster@gmail.com\">alewandster@gmail.com<\/a><\/p>\n\n\n\n<p>Do wiadomo\u015bci: Sz.P. Prezes Naczelnej Rady Lekarskiej&nbsp;dr n. med. Maciej Hamankiewicz<\/p>\n\n\n\n<p>J.E. abp. Henryk Hoser &nbsp;Przewodnicz\u0105cy Zespo\u0142u Ekspert\u00f3w Konferencji &nbsp;Episkopatu Polski ds. Bioetycznych&nbsp;Krajowy<\/p>\n\n\n\n<p>Duszpasterz S\u0142u\u017cby Zdrowia &nbsp;Ksi\u0105dz prof. dr hab. Stanis\u0142aw Warzeszak<\/p>\n\n\n\n<p>Katolickie Stowarzyszenie Lekarzy Polskich&nbsp;Przewodnicz\u0105ca &nbsp;dr n.med.Wanda Terlecka<\/p>\n\n\n\n<p>Katolickie Stowarzyszenie&nbsp;Piel\u0119gniarek i Po\u0142o\u017cnych Polskich&nbsp;Krajowy<\/p>\n\n\n\n<p>Konsultant ds. Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych &nbsp;prof. dr hab.med. Jacek Imiela<\/p>\n\n\n\n<p>Mi\u0119dzyleski Szpital Specjalistyczny&nbsp;Ordynator I Oddzia\u0142u Wewn\u0119trznego i Nefrologii&nbsp;Kierownik Katedry i Kliniki Neonatologii &nbsp;Uniwersytet Medyczny w Poznaniu&nbsp;prof. dr. hab. med. Janusz Gadzinowski<\/p>\n\n\n\n<p>prof. dr hab. Stanis\u0142aw Cebrat&nbsp;Kierownik Zak\u0142adu Genomiki Wydzia\u0142u Biotechnologii&nbsp;Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego<\/p>\n\n\n\n<p>Stowarzyszenie Farmaceut\u00f3w Katolickich Polski<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Sz.P. Redaktor Naczelny Gazety Lekarskiej dr n.med. Ryszard Gola\u0144ski naczelny@gazetalekarska.pl redakcja@gazetalekarska.pl 00-775 Warszawa &nbsp;ul. Konduktorska 4 Szanowny Panie Redaktorze, W nawi\u0105zaniu do artyku\u0142\u00f3w i wypowiedzi dotycz\u0105cych in vitro na \u0142amach Gazety&nbsp;Lekarskiej (11\/2010), uprzejmie prosz\u0119 o zamieszczenie mojego tekstu. Mam nadziej\u0119, \u017ce&nbsp;m\u00f3j g\u0142os zostanie dopuszczony, bo przecie\u017c s\u0142u\u017cba na rzecz dobra i prawdy powinna by\u0107 dla&nbsp;nas [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"default","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"default","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[44],"tags":[],"class_list":["post-1379","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-sztuczne-zaplodnienie"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1379","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1379"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1379\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1380,"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1379\/revisions\/1380"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1379"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1379"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/dsz.katowice.pl\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1379"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}